DS là gì? Cách đọc %DS và tải kg-DS/h khi chọn máy ép bùn

Khi lựa chọn máy ép bùn, lưu lượng m³/h chỉ mô tả thể tích bùn đi qua thiết bị. Nó chưa cho biết mỗi giờ máy phải giữ lại và vận chuyển bao nhiêu chất rắn. Vì vậy, bên cạnh lưu lượng, kỹ sư cần hiểu đúng %DS (Dry Solids) và tải chất rắn khô kg-DS/h.

%DS của bùn là gì?

%DS là phần khối lượng chất rắn khô còn lại sau khi loại nước theo phương pháp thử áp dụng, tính trên khối lượng mẫu bùn ướt ban đầu. Ví dụ, nếu 100 kg bùn ướt chứa 20 kg chất rắn khô thì bùn có 20% DS.

%DS không có nghĩa mẫu bùn đã “khô hoàn toàn” ở trạng thái sử dụng. Một bánh bùn vẫn có thể chứa nhiều nước nhưng được mô tả chính xác bằng %DS.

%DS và độ ẩm bánh bùn

Độ ẩm là phần khối lượng nước trong cùng mẫu ướt. Khi %DS và độ ẩm được xác định trên cùng một mẫu và cùng cơ sở khối lượng ướt, có thể hiểu gần đúng: %DS + độ ẩm = 100%. Vì vậy bánh bùn 20% DS tương đương khoảng 80% độ ẩm; bánh bùn 30% DS tương đương khoảng 70% độ ẩm.

SVNCORP tách hai chỉ tiêu này thành hai trường dữ liệu riêng. Không dùng cụm “độ khô 80%” khi giá trị đo thực tế là 80% độ ẩm.

DS có phải TSS không?

Không nên đồng nhất DS với TSS. %DS mô tả phần chất rắn khô của toàn mẫu bùn theo khối lượng. TSS (Total Suspended Solids) thường được báo bằng mg/L và mô tả phần chất rắn lơ lửng được xác định theo phương pháp phân tích tương ứng. Nếu hồ sơ chỉ có TSS, cần ghi đúng đơn vị và phương pháp trước khi dùng để quy đổi tải.

Cách hiểu kg-DS/h

Tải chất rắn khô có thể ước tính từ lưu lượng, khối lượng riêng và %DS: kg-DS/h = Q × ρ × (%DS/100). Với Q tính bằng m³/h và giả định khối lượng riêng bùn gần 1.000 kg/m³, công thức rút gọn là Q × %DS × 10. Ví dụ 5 m³/h ở 2% DS tương đương khoảng 100 kg-DS/h. Đây là phép quy đổi tải, không phải cam kết rằng một model cụ thể xử lý được tải đó trong mọi điều kiện.

Vì sao chỉ nhìn m³/h dễ chọn sai model?

Hai hệ thống cùng cấp 5 m³/h nhưng một dòng ở 0,5% DS và một dòng ở 2% DS mang tải chất rắn khô rất khác nhau. Vì vậy m³/h và kg-DS/h phải được xem đồng thời.

%DS chưa phải toàn bộ câu chuyện

Hai mẫu có cùng %DS vẫn có thể tách nước khác nhau do kích thước hạt, hàm lượng hữu cơ, độ nhớt, dầu mỡ, pH, cấu trúc bông và mức độ ổn định của nguồn bùn. Khả năng tạo bông trước vùng ép ảnh hưởng trực tiếp đến nước tách và hành vi bùn trong cụm đĩa.

Thuật ngữ SVNCORP dùng trong hồ sơ và nghiệm thu

• Chất rắn khô đầu vào (%DS): phần khối lượng chất rắn khô trong mẫu bùn đầu vào.
• Tải chất rắn khô (kg-DS/h): khối lượng chất rắn khô máy nhận trong một giờ.
• Chất rắn khô bánh bùn (%DS): phần chất rắn khô trong bánh bùn sau tách nước.
• Độ ẩm bánh bùn (%): phần khối lượng nước trong bánh bùn.
• TSS (mg/L): chỉ tiêu chất rắn lơ lửng; không tự động thay thế cho %DS.

Dữ liệu nên chuẩn bị trước khi hỏi model

• Nguồn bùn: sinh học, DAF, thực phẩm, thủy sản, chăn nuôi hoặc nguồn khác.
• Lưu lượng bùn theo giờ hoặc theo ngày cùng số giờ dự kiến chạy máy.
• Hàm lượng chất rắn khô đầu vào (%DS) nếu đã có kết quả đo.
• Thông tin về khả năng tạo bông và mức dao động của nguồn bùn.
• Nếu có số liệu bánh bùn, ghi rõ đó là %DS hay % độ ẩm.

Website MEB dùng các dữ liệu trên để thu hẹp nhóm model. Cấu hình cuối cùng vẫn cần được xác nhận theo điều kiện bùn thực tế và yêu cầu của từng dự án.